Onderzoek vóór betonherstel begint met de beslissing die de opdrachtgever moet nemen: oorzaak achterhalen, schade begrenzen, veiligheid beoordelen of een reparatie ontwerpen. Visuele opname, veldmetingen en laboratoriumproeven beantwoorden verschillende vragen. Een meetwaarde is geen conclusie zonder locatie, methode, onzekerheid en relatie met het schadebeeld. [1, 2]

Begin met de vraag en de nulopname

Leg object, element, bereikbaarheid, bekende blootstelling en eerdere reparaties vast. Maak een schadekaart met scheuren, vocht, roest, afspatting, voegen en lekkages. Een inspectieplan moet aangeven welke onzekerheid onderzocht wordt en welke beslissing van de uitkomst afhangt. Zonder die vraag kan veel meten opleveren, maar weinig bruikbare informatie.

Onderzoeksstroom van schadekaart naar geselecteerde veldproeven, monsters en interpretatie. 1. Onderzoeksvraag. 2. Dossier en eerste opname. 3. Gerichte meting of monstername. 4. Interpretatie. De teruggaande pijl staat voor aanvullend onderzoek bij onzekerheid.

Welke onderzoeksgroep past bij welke vraag?

  • Visuele opname en eenvoudige registratie leggen toestand, ligging en veranderingen vast. Zij missen verborgen schade.
  • Niet-destructieve veldmethoden zoals dekkingmeting, bekloppen, reboundhamer of ultrasoon onderzoek kunnen helpen zones te vergelijken of geometrie en materiaalrespons te onderzoeken. De uitkomst wordt beïnvloed door onder meer vocht, oppervlak, toeslag, geometrie en kalibratie. Een reboundwaarde is bijvoorbeeld niet zonder passende correlatie een druksterkte.
  • Monsters en laboratoriumonderzoek kunnen druksterkte, petrographische kenmerken, carbonatatiediepte of chloridegehalte onderzoeken. Een kern geeft informatie op een beperkt punt en de boring veroorzaakt lokale schade; een representatief monster en juiste oriëntatie zijn essentieel.
  • Constructieve analyse gebruikt tekeningen, geometrie, wapening, belastingen en materiaaleigenschappen om draagfunctie te beoordelen. Een NDT-indicatie vervangt deze beoordeling niet.

Cerema noemt zowel kernproeven als in-situ methoden en positioneert sommige oppervlaktemetingen als indicatief of vergelijkend. FHWA beschrijft dat reboundhamerresultaten door materiaal- en vochtcondities worden beïnvloed en dat voor sterktecorrelatie kernproeven nodig kunnen zijn. [1, 2]

Lees het rapport kritisch

Controleer of het rapport vermeldt: onderzoeksvraag, inspectiegrenzen, kaart met meetpunten, apparatuur en procedure, ruwe en verwerkte resultaten, kalibratie of referenties, afwijkingen, onzekerheden, beperkingen en interpretatie. Let op of er onderscheid is tussen waarneming, meetresultaat, hypothese en conclusie. Vraag hoe representatief de monsters zijn en welke alternatieve verklaring is overwogen.

Een negatieve uitkomst op één punt sluit een gebrek elders niet uit. Een indicatie van verborgen holte, corrosiepotentiaal of lagere oppervlakhardheid is geen zelfstandig bewijs van de oorzaak, actuele corrosiesnelheid of constructieve veiligheid.

Volgende stap

Vraag welke beslissing het onderzoek kan ondersteunen, welke onzekerheid overblijft en welke extra proef die onzekerheid werkelijk verkleint. Als veiligheid, voorgespannen staal of draagvermogen in het geding is, betrek een constructeur. Zie ook afspatting en delaminatie, wapeningscorrosie en reparatiemethode kiezen.

Bronnen

  1. Cerema, Guide de l'inspection du génie civil, hoofdstuk 10, §§10.6.3–10.6.4, p. 93: laboratoriumproeven op kernen en in-situ onderzoek; sclerometrie als indicatieve/vergelijkende meting. PDF.
  2. FHWA, Guide to Nondestructive Testing of Concrete, FHWA-SA-97-105, 1997, hoofdstukken over reboundhammer en andere NDT: invloed van oppervlak, vocht en materiaal; correlatie met kernen voor sterkte. PDF.
  3. FHWA, Petrographic Methods of Examining Hardened Concrete: A Petrographic Manual, FHWA-HRT-04-150, 2006, hoofdstuk 3: stapsgewijze monsterbeoordeling en inzet van microscopie/chemie waar nodig. Hoofdstuk.